Kazdağları ve Biga Yarımadası, sahip olduğu zengin bitki örtüsüyle doğanın sunduğu eşsiz güzellikleri barındırmaya sürdürülüyor. Bu tabii zenginliklerin dikkat çeken örneklerinden biri de halk arasında kuşburnu, yabangülü ve güleması olarak bilinen Rosa canina bitkisi. Orman Yüksek Mühendisi Mehmet Akkan, kuşburnunun özelliklerini, kullanım alanlarını ve doğadaki önemini anlattı.
Tarihte “Binbir Pınarlı İda” olarak anılan Kazdağları'nın tabii güzelliklerinden biri olan yabangülü, sadece görüntüsüyle değil, meyvesiyle ve ekosisteme sağladığı katkılarla da öne çıkıyor. Gülgiller ailesine ait olan kuşburnu, dikenli yapısıyla tanınan yabani bir çalı türü olarak doğada kendiliğinden yetişiyor.
KUŞBURNUNUN MEYVESİNDEN ÇİÇEĞİNE KADAR FAYDALANILIYOR
Kuşburnu, hususen C vitamini içeriğiyle bilinen meyveler arasında yer alıyor. Meyvesinden reçel, marmelat, jöle, şurup ve çay gibi muhtelif ürünler hazırlanabiliyor. Ayrıca kurutularak da değerlendirilen kuşburnu, muhtelif mutfak kültürlerinde geleneksel içeceklerin yapımında kullanılıyor.
İlkbaharda çiçekleri toplanan yabangülünün meyveleri ise sonbaharda olgunlaşıyor. Olgunlaşan meyveler kurutularak saklanabiliyor veya marmelat yapımında değerlendiriliyor.
Kuşburnunun kullanımında dikkat edilmesi gereken noktalar da bulunuyor. Meyvenin iç kısmındaki tohumların çevresinde mevcut ince tüylerin ağız ve sindirim yolunda tahrişe neden olabileceği belirtiliyor. Bu nedenle meyvenin hazırlanması ve tüketilmesi süresince dikkatli olunması gerekiyor.
TARİH BOYUNCA KÜLTÜRLERİN DE VAZGEÇİLMEZİ OLDU
Yabangülünün insanlık tarihindeki yeri de oldukça kadime dayanıyor. Doğada mevcut yabani gül türlerinin zamanla kültüre alınmasıyla günümüzdeki pek çok gül çeşidinin ortaya çıktığı biliniyor.
Antik dönemlerden itibaren muhtelif uygarlıklarda kullanılan güller, kimi zaman cenaze törenlerinde, kimi zaman düğünlerde ve muhtelif geleneklerde kendine yer buldu. Türk kültüründe ise kuşburnu gibi dikenli bitkilerin elverişsiz ruhlardan ve nazardan korunma gayesiyle evlerin kapılarına asıldığına yönelik inanışlar bulunuyor.
KUŞLAR VE YABAN HAYATI İÇİN DE ÖNEM TAŞIYOR
Kuşburnunun doğadaki rolü sadece insanlara sunduğu ürünlerle sınırlı değil. İlkbaharda açan çiçekleri arılar ve muhtelif böcekler için besin kaynağı oluştururken, sonbaharda olgunlaşan meyveleri kuşlar ve diğer yaban hayvanları aracılığıyla tüketiliyor.
Bu nedenle kuşburnu ve benzeri yabani meyvelerin toplanmasında tabii dengenin korunması dev önem içeriyor. Mehmet Akkan, doğadaki canlıların beslenme kaynaklarının tükenmemesi için kuşburnu ve diğer yabani meyvelerin en fazla yarısının toplanmasını, kalanının ise yaban hayatına bırakılmasını öneriyor.
MEHMET AKKAN’DAN KAZDAĞLARI İÇİN KORUMA ÇAĞRISI
Kazdağları'nın sadece dağları ve ormanlarıyla değil; ovaları, toprakları, pınarları, suları, iklimi ve yüzlerce canlı türüyle kapsamlı bir tabii zenginlik taşıdığına dikkat çeken Orman Yüksek Mühendisi Mehmet Akkan, bu mirasın korunmasının önemini dikkat çekti.
Doğanın sunduğu güzellikleri keşfetmek, yabani meyveleri tanımak ve sonbaharın tadını çıkarmak için hemşehrileri doğaya davet eden Akkan, doğadan faydalanırken diğer canlıların yaşam hakkının da gözetilmesi gerektiğini söyledi.
Mehmet Akkan, Kazdağları'nın önemini şu sözlerle özetledi:
“KAZDAĞLARI HAYAT VERİR, YAŞATIR VE HERKESE İYİ GELİR.”
Kazdağları'nın tabii zenginliklerinden yararlanırken koruma ve faydalanma dengesinin gözetilmesi, bu eşsiz ekosistemin gelecek nesillere aktarılması yönünden dev önem içeriyor.
SON YORUMLAR